• BIST 96.455
  • Altın 222,078
  • Dolar 5,6626
  • Euro 6,5275
  • İstanbul : 18 °C
  • Ankara : 18 °C
  • İzmir : 20 °C

En İyi Genel Diyet Olarak" DASH DİYETİ" 7.Kez Birinci

Kaynak Selekler

“Beslenme konusunda bütün dünyada bir kafa karışıklığı var. Birbirine zıt, birbiriyle çelişen öneriler yapılıyor. Aynı durum ülkemizde de sürüyor. Bu konuda yapılmış araştırmaları olmayan kişiler, uzmanları olmadıkları beslenme konusunda “kanıta dayalı tıp” prensiplerine uymayan, doğrulukları, güvenirlikleri tartışmalı tavsiyelerde bulunuyor. İş ekmek yemeyin, hiç şeker, meyve yemeyin kısıtlamasından bol bol, sınırsız kırmızı et, tereyağı, yumurta, sakatat yiyin gibi absürt tavsiyelere kadar gidiyor.

Konusu beslenme/diyet olmayan bu satırların yazarı, kalp ve damar hastalıkları ile beyin damar hastalıkları riskini tehlikeli şekilde etkileyecek bu sorumsuz beyanlara karşı toplumu bilimsel kaynaklardan bilgilendirme amacıyla, güvenilir bilgilerin alındığı Amerika Birleşik Devletleri’nde yapılan bir anketi okurlarıyla paylaşmak için bu yazıyı kaleme aldı.” 

 

“DASH” diyeti, haber ve bilgilerin yayın platformu ABD “News & World Report”un yıllık diyet sıralamasında (04.Ocak 2017), en iyi genel diyet olarak değerlendirildi. Bu, “DASH” diyetinin üst üste birinci olduğu 7ci yıl. “DASH” diyetinden sonra, en iyi genel diyet olarak Akdeniz diyeti ikinci ve “MIND” diyeti üçüncü oldu.(1)

ABD “News & World Report”, diyabet, kalp sağlığı ve kilo kaybı konusunda uzmanlaşmış doktorların yanı sıra beslenme uzmanları ve diyet danışmanları tarafından yapılan incelemelere dayanan sıralamaya göre 38 farklı diyet planını değerlendiriyor.

Uzmanlar diyetleri dokuz kategoride değerlendirdiler:

En iyi genel diyetler

En iyi ticari diyetler

En iyi kilo kaybettiren diyetler

En hızlı kilo kaybettiren diyetler

Sağlıklı beslenme için en iyi diyetler

Uygulaması en kolay diyetler

Diyabet için en iyi diyetler

Kalp hastalığı için en iyi diyetler

En iyi bitki temelli diyetler

Diyetlerin sıralanmasına yardımcı olmak için uzmanlar, uygulama kolaylığı, kısa ve uzun vadeli kilo verme olasılığı ve diyetin kalp rahatsızlığı ve şeker hastalığını ne kadar iyi koruduğu da dahil olmak üzere çeşitli faktörleri göz önüne alıyor (2).

Bu diyet listesi,kilo kaybını,vücut yağ

seviyelerinde gerçek bir değişimi

gösteren kanıt bulgularını,yiyecek

seçeneklerini,porsiyonları ve aktivite de dahil

olmak üzere yaşam tarzı davranışlarındaki

değişiklikleri yansıtıyor.Yaşam tarzı değişiklikleri,

diyetle başarının ortak paydası.

En iyi ticari diyetler:Birinci,hayat boyu sağlıklı beslenme üzerine

odaklanan Mayo Kliniği Diyeti.

En iyi kilo kaybettiren diyetler:"Weight Watchers (3) birinci oldu.

"Jenny Craig"(4) ve "Volumetrics"(5) ikinci sırayı aldı.

"Weight Watchers"sağlıklı beslenme üzerine odaklanır.

Ve gıdalara puan değerleri verir."Jenny Craig" düşük kalorili gıdapaketleri ile bir danışmandan desteksunar."Volumetrics" diyeti meyveler, sebzeler ve bakliyat gibi düşük yoğunluklu

gıdalar üzerine odaklanır.Bu gıdalar hacim bakımından yüksektir,ancak kişinin doygun hissetmesini sağlamak için düşük kalorilidir.

En hızlı kilo vermek için diyetler: İlk iki sırada “Weight Watchers” ve “HMR” Programı (Sağlık Yönetimi Kaynakları) arasında bir bağ oluşturuldu. HMR (6), bol miktarda meyve ve sebzeyi yemeyi teşvik eden düşük kalorili bir diyet.

Sağlıklı beslenme için en iyi diyetler: DASH, Akdeniz diyeti ve MIND birinci, ikinci ve üçüncü sıralarda yer aldı.

En kolay uygulanan diyetler: “Fertility” diyeti (7), Akdeniz, “MIND” ve “Weight Watchers” ilk sıraları aldı. “Fertility” diyeti, kırmızı eti sınırlandırmak, sebze ve fındıktan protein almak gibi herkese yardımcı olabilecek değişiklikleri vurgular.

Diyabet için en iyisi: “DASH” birinci oldu. İkinci sırada Akdeniz ve vegan diyetleri vardı.

Kalp hastalığı için en iyi diyetler: Birinci sıra “DASH” ve “Ornish” (8) diyetine gitti. “Ornish” diyeti yağ tüketimini kalorinin % 10'u ile sınırlar ve egzersizi teşvik eder. Üçüncülük ödülü, diyet ve diğer yaşam tarzı değişiklikleri yoluyla kolesterolü düşürmeye odaklanan “Therapeutic Lifestyle Change TLC” (Terapötik Yaşam Biçimi Değişiklikleri) (9) diyetiydi.

En iyi bitki temelli diyetler: Akdeniz diyeti en üst noktayı yakaladı; bunu çoğunlukla etten kaçınmayı öneren “Flexitarian” (10) diyeti izledi. “Ornish” ve vejetaryen diyet üçüncü sırayı aldı.

Tıpkı geçen yıl olduğu gibi, baklagiller, tahıllar, sütlü ürünler, alkol, işlenmiş gıda ve ilave şekeri yasaklayan bir aylık “Whole 30”(11) diyeti, listede son sırada yer aldı. Kötü puan alan diğer diyetler arasında “Dukan” ve “Paleo” diyetleri bulunuyor. “Paleo” (12) et, meyve ve sebzeleri vurgular ve işlenmiş gıdalar, süt, tahıllar ve bakliyatları keser. “Dukan” diyeti ayrıca yağsız protein içerir ve çoğu karbonhidratı keser. Bunlar kişinin yiyeceklerinin kısıtlandığı uygulaması zor diyetlerdir.

Diyetler için uzman görüşleri

Bir uzman, "Bu liste, birçok kişinin istediği hızlı hazır cevabı vermeyebilir, ancak insanlara kilo vermeye yardımcı olacak güvenilir, sürdürülebilir sağlıklı beslenme planlarını sunar. En üst sırada yer alan diyetler kişilerin gelip geçici moda diyetlerden kaçınmalarını sağlayıp bir yaşam tarzı yemek planı oluşturmalarına yardım edecektir. " diyor.(2)

Diğer bir uzman, denemeden önce bir diyetin ayrıntılarına bakmayı öneriyor. “Bir diyet seçmeden önce sormak zorunda olduğunuz en temel soru şudur: Diyet kişisel tercihlerinize ve yaşam tarzınıza uyuyor mu? İnsanlar doğru beslenmenin onlar için ne olduğunu düşünmelidir. Örneğin dışarıda yemek yemeyi seven bir kişi evde diyete uyan sağlıklı yemek yapmayabilir. Bu işi yaptığınızda diyetin ne kadar gayret gerektirdiğini anladığınızdan emin olun.”(2)

DASH Diyeti (*)

DASH (Dietary Approaches to Stop Hypertension) diyeti başlangıçta kan basıncını ilaçsız düşürmek için planlanan bir diyet. DASH(13) diyetinin yapılan araştırmada kan basıncını düşürdüğü ve tansiyon ilacı içme ihtiyacını azalttığı saptandı. Daha sonra yapılan çeşitli çalışmalarda bazı kanser tipleri, inme, kalp hastalığı, kalp yetmezliği, böbrek taşı ve diyabet gibi birçok hastalığın riskini azalttığı gösterildi.

Hipertansiyon olmasa bile, sağlıklı beslenme sağladığı için DASH diyeti kilo kaybetmeye yardım eder. Gıdalardan mahrum etmez. Diyette katı yağ, kolesterol ve tatlılar kısıtlansa da çok miktarda sebze, meyve ve az yağlı yiyecekler içerir.

DASH’i uygulamak zor değildir. Bazı değişiklikler yapılabilir. Birkaç gün, yiyecek günlüğü tutulur ve nasıl gittiğine bakılır. Daha sonra değişiklikler yapılabilir. Günlük kalori ihtiyacı 2000 civarındadır. Vücut ölçülerine ve yaşanan hayatın hareketliliğine göre ihtiyaç değişebilir. En iyisi bir uzmana danışmaktır.

AKDENİZ DİYETİ(*)

Geleneksel olarak Akdeniz diyeti:

-Fazla miktarda sebze, meyve, ceviz-fındık gibi kuru yemişler, baklagiller ve rafine edilmemiş tahıllar,

-Fazla miktarda zeytinyağı, fakat az miktarda doymuş (satüre) yağ,

- Orta-yüksek miktarda balık,

-Az-orta miktarda sütlü ürünler,

-Az miktarda kırmızı et ve kümes hayvanları ve yumurta (günde bir tane)

-Yemek sırasında düzenli fakat az-orta miktarda alkol (özellikle şarap)

tüketimi ile karakterize.

Daha iyi bir kalp sağlığı için Akdeniz diyeti uygulanmalı. “Cleveland Clinic” Kardiyoloji Bölümüne göre büyük çaplı araştırmalarda kalp için koruyucu olduğu gösterildi. Bütün gıda gruplarını içeren dengeli bir beslenme. Öğünlerin hazırlanması kolay. Gıdaların çoğunu mevsimine göre marketlerde bulmak mümkün.

Son zamanlarda kalp-damar hastalıkları ile bazı kanser türleri riskini ve bütün nedenlerden ölüm oranını azaltması nedeniyle Akdeniz diyetine ilgi arttı. Akdeniz diyeti kalp için olduğu kadar beyin için de iyi. Akdeniz diyeti yaşlanmayı yavaşlatıyor, yaşlılıkta beyin küçülmesini önlüyor, beyin yapısını koruyarak veya yaşa bağlı beyin atrofisini geciktirerek Alzheimer hastalığından koruyabiliyor. Akdeniz diyeti yaşlılarda olduğu kadar gençlerde de zihinsel fonksiyonları koruyor.

MIND DİYETİ(*)

Chicago, Rush Üniversitesi Tıp Fakültesi diyetisyenleri tarafından geliştirilen ve Akdeniz diyeti ile “DASH”  diyetinin bir karışımı olan MIND” (Mediterranean-DASH Intervention for Neurodegenerative Delay) (14) diyeti hipertansiyon, kalp krizi ve felç riskini azaltıyor. Son sıralarda yayınlanan çalışmada da MIND diyetinin Alzheimer hastalığı riskini de azalttığı saptandı.

MIND diyeti, beyin için hangi gıdaların faydalı, hangilerinin kötü olduğuna dair geçmiş çalışmaların birikimiyle oluşturulmuş bir diyet. MIND diyeti, 10’u beyin için sağlıklı gıda olmak üzere 15 diyet ürünü içeriyor:

Beyin için sağlıklı gıda grubu:

Yeşil yapraklı sebzeler, diğer sebzeler, kabuklu kuru yemişler, meyve, baklagiller, kepekli tahıllar, balık, kümes hayvanları eti, zeytinyağı ve şarap (günde bir kadeh).

Beyin için 5 sağlıksız gıda grubu:

Kırmızı et, tereyağ ve margarin, peynir, hamur işi ve tatlılar, kızartma veya “fast food”

MIND diyeti beyin için sağlıklı gıdaları önerirken sağlıksız gıdaları ise kısıtlıyor.

YORUM

Bir taraftan kırmızı et, tereyağı, yumurta yiyin, diğer taraftan kısıtlayın tavsiyeleri arasında okuyucu ve sade vatandaş kararsız kalabilir.

Yukardaki diyetlerin ortak özellikleri göz önüne alındığında, doymuş ve trans yağları, kırmızı eti, aşırı karbonhidrat ve şekeri kısıtlayan, buna mukabil sebze, meyve, kabuklu kuru yemişler, tam tahıl, balık veya yağsız tavuk eti, zeytinyağı ve diğer sıvı yağlar, orta miktarda sütlü ürünler ile fiziksel egzersizi öneren rejimler. Eğer kolesterolünüz normalse, hipertansiyon, obesite, damar sertliği gibi hastalıklarınız yoksa kısıtlanan gıdaları yiyebilirsiniz. Ama aşırı olmayan, makul ölçüde. Diğer taraftan kolesterolü ve/veya tansiyonu yüksek, obez veya aşırı kilolu, damar sertliği olan veya riski taşıyan, kalp veya beyin damar hastalığı olan kişiler veya sağlıklı beslenmek, sağlıklı yaşamak ve yaşlanmak isteyenler bu gıdaları kısıtlamalı, Akdeniz, DASH veya MIND diyeti uygulamalıdır.

(*) Bu bölümler yazarın yeni yayınlanacak kitabından alınmıştır.

Not: Yukarda adı geçen diyetler için ayrıntılı bilgi edinmek isteyenler internet web sitelerine başvurabilir.

BAŞVURULABİLECEK KAYNAKLAR:

1.http://health.usnews.com/best-diet

2.http://www.webmd.com/diet/news/20170103/dash-diet-wins-top-spot-again#1

3.http://www.hurriyet.com.tr/az-puan-al-iyi-kilo-ver-iste-weight-watchers-diyeti-27070210

4.http://mahmure.hurriyet.com.tr/saglik/diyet-fitness/jenny-craig-diyeti-nasil-uygulanir_1037462

5. http://www.webmd.com/diet/a-z/volumetrics-what-it-is

6. https://www.hmrprogram.com/plans

7. http://natural-fertility-info.com/fertility-diet

8. http://www.hurriyet.com.tr/kalbini-sevenlerin-diyeti-ornish-27070681

9. http://www.webmd.com/cholesterol-management/tc/therapeutic-lifestyle-changes-tlc-diet-for-high-cholesterol-#1

10.http://health.usnews.com/best-diet/flexitarian-diyet

11. http://whole30.com/whole30-program-rules/

12. http://robbwolf.com/what-is-the-paleo-diet/  

13.http://dashdiet.org/default.asp

14.http://health.usnews.com/best-diet/mind-diet

Bu yazı toplam 3828 defa okunmuştur.
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu yazıya henüz yorum eklenmemiştir.
Yazarın Diğer Yazıları
ÜYE İŞLEMLERİ
Tüm Hakları Saklıdır © 2009 Sağlığın Sesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0212 259 58 09 | Haber Yazılımı: CM Bilişim