• BIST 109.666
  • Altın 156,594
  • Dolar 3,8910
  • Euro 4,5831
  • İstanbul : 14 °C
  • Ankara : 0 °C
  • İzmir : 9 °C

Sevdiğini Kaybedenin Yas Dönemi Nasıl Oluyor?

<I>Sevdiğini Kaybedenin Yas Dönemi Nasıl Oluyor?</I>
Dilek Süzen

Yas; sevilen bir kişiyi kaybedenin psikolojik, fizyolojik ve davranışşal tepkisini ortaya koyma şekli olarak açıklanıyor. Yasın şiddeti ise kaybedilen kişi ile paylaşım miktarına, zamanına bağlı oluyor.

YAS EVRELERİ


Yas Beklentisi Dönemi:
Ölümüm gerçekleşmesinin kaçınılmaz olduğunun anlaşıldığı dönemdir. Sevdiğini kaybedecek olma durumu üzüntü, anksiyete, kızgınlık,ileride yalnız kalma korkusu ve suçluluk duygusuna neden olur.

Bu dönemde hasta yakını hastalığın gidişi ile ilgili önceden bilgilendirilmelidir. Yakın yalnızca hastanın yanında olabilmek için diğer faaliyetlerini kesmemelidir.

Kopuş ve ölüm dönemi:
ölüme çok yaklaştığı günlerde çevresi ile iletişim kurmak çok zordur Sevdiği kişilerden de adım adım uzaklaşır. Ailenin bu kopuş gerçekleşmeden önce hasta ile konuşması önerilmelidir.
Hastanın yakınında olmaları ölümü kabullenmelerini kolaylaştırır. Ölenle bir süre yalnız kalmaları sağlanır. Ölümün acı çekmekten kurtardığı belirtilebilir.

Ölüm sonrası erken dönem(akut yas):
Genellikle 2-6 hafta sürer akut yas tepkileri saatler hatta günler sonra başlayabilir. Gecikmiş yas reaksiyonları daha ciddi olur ve kronikleşebilir. Şok döneminde aile bireyleri olayı kabullenmiş gibi görünür.

Cenazeye katılma taziyetleri kabul etme gibi olaylara doğal bir şeklide uyum gösterirler. Bunu anksiyete, huzursuzluk, amaçsız davranışlar, ağlama, içe kapanma gibi davranışlar ve suçluluk belirtileri izler. Bu durumda gerekirse psikayatrist desteği alınmalıdır.

Normal yasın kronik dönemi:
Birkaç aydan 2 yıla kadar sürebilir. Sosyal yaşamdan kopma, durgunluk, üzüntü ve depresyon birliktedir. Kişi amaçsızdır ve hedefi yoktur. Bu dönemi atlatan başka bir hastanın yakını ile görüştürülebilir.

Çözülme Dönemi:
Fiziksel, psikolojik semptomlar azalır. Gelecekle ilgili planlar yapılır. Ölen kişiye ilgili anılar, üzüntü duyulmadan hatırlanılır. Suçluluk duymadan yeni ilişkilere girilebilir.

Anormal yas davranışları :
Yasın fazla uzaması veya yaşama bağlanmanın gecikmesidir. Yasın baskılanması çarpıtılması ve kronikleşmesidir.
Bu davranışların görülme riskini gösteren faktörler:

Beklenmeyen ölüm, çocuğun ölümü, ölen kişiye aşırı bağımlılık, başlangıçta ağır depresif semptomlar, başka stres yaratan olayların varlığı ve psikiyatrik hastalık öyküsüdür.

YAZAN:
Prof. Dr. Şeref KÖMÜRCÜ
GATA Tıbbi Onkoloji Bilim Dalı


Diğer Haberler
ÜYE İŞLEMLERİ
Tüm Hakları Saklıdır © 2009 Sağlığın Sesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0212 259 58 09 | Haber Yazılımı: CM Bilişim