• BIST 108.934
  • Altın 154,635
  • Dolar 3,8280
  • Euro 4,5256
  • İstanbul : 14 °C
  • Ankara : 0 °C
  • İzmir : 9 °C

Kalp Hastalığı Riskini Azaltmak Mümkün Mü?

Kalp Hastalığı  Riskini Azaltmak Mümkün Mü?
Kalp hastalığı riskini azaltmak söz konusu olduğunda iki tür korunmadan bahsetmek gerekir.

 1.Primer (birincil) korunma

2.Sekonder (ikincil) korunma

 

Primer korunmada ilk akla gelen sorular şunlardır;

 

a)Primer korunma nedir ?

b) Koroner arter (kalp damar) hastalığı  riski taşıyor muyum?

c) Koroner arter hastalığından  korunmak için neler yapabilirim?

d) Hastalık ortaya çıkmadan risk altında olduğumu teşhis eden tanı yöntemleri mevcut mu?

 

Primer korunma kalp hastalığı  ortaya çıkmadan önce önlem alınması  demektir.Sekonder korunmadan çok farkıdır. Çünkü  sekonder korunmada artık hastalık ortaya çıkmıştır  ve alınan önlemler hastalığın  ilerlemesini yavaşlatmak, tekrar kalp krizi geçirme şansını  azaltmaya yönelik önlemlerdir.

Sekonder korunmada öne çıkan önlemler şu şekilde sıralanabilir;

i) göğüs ağrısını (angina) azaltmak için yada kalp krizinin tekrarlama riskini azaltmak için ilaç kullanılması;

ii) koroner damarlarda oluşan tıkanıklığı açmaya yönelik tedaviler: stent (tel kafes) yada bypass operasyonu.

iii) EECP tedavisi ( kalpte kılcal damar ağı geliştirmeye ve kalp kasılma gücünü  artırmaya yönelik tedavi şekli)

 

Bir çok kalp hastalığının  gelişmesi  primer korunma yapıldığı takdirde önlenebilir. Primer korunmada amaç, kişilere kalp hastalığı ile ilgili risk faktörlerini öğretmek , kişisel risk seviyesini belirlemek ve yaşam şekli değişikliklerini öğreterek kalp hastalığı  gelişme riskini azaltmaktır.

 

Koroner arter hastalığı  gelişmesindeki önemli risk faktörleri şunlardır;

a)      yüksek tansiyon

b)      sigara içmek

c)      kolesterol (kan yağı ) yüksekliği

d)     obezite (fazla kilo)

e)      egzersiz yapmamak (inaktif bir yaşam sürmek)

f)       diabet (seker hastalığı)

g)      ailede 65 yaş öncesinde koroner arter hastalığı  olan birey varlığı .

 

Aile öyküsü  hariç yukarıda belirtilen risk faktörleri ile ilgili önlem almak çoğu zaman mümkündür ve önemli ölçüde kalp hastalığı  gelişme riskini azaltır.

 

Sigara kullanmak önlenebilir ölüm nedenlerinin başında gelmektedir. 50 yaşın altında görülen kalp krizinde, en sık görülen risk faktörüdür. Sigara bırakmaya yönelik bir  çok girişim mevcuttur. Bu yöntemlerden biri yada birkaçı  seçilerek bu risk faktörü elimine edilebilir.

 

Obezite ideal kilonun %20’sinden fazla kiloya sahip olmaktır. Son 20 senedir yeme alışkanlıklarında ve yaşam şeklinde meydana gelen değişiklikler, obezite oranını toplumda hızla artırmaktadır. Obezite, yetişkin şeker hastalığının  %80-90’ ından; hipertansiyonun %50-75’ inden; koroner arter hastalığının  %30’ undan sorumludur.

Gelişmis ve gelişmekte olan ülkelerde toplumun %75’i sedanter (az hareketli: haftada 3 günden az ;20 dakikanın altında egzersiz yapan kişiler) bir yaşam tarzı sürmektedir. Yine bu ülkelerde yapılan araştırmalar  ki ülkemiz için de bu rakamlar çok benzerdir, toplumun %25’ inde yüksek kolesterol (total kolesterol >200mg/dl) olduğunu göstermektedir.

 

Koroner arter hastalığının gelişimini erken teşhis etmek üzere son senelerde bazı tanı yöntemleri geliştirilmiştir. Bunlardan bazıları;

a)Yüksek rezolanslı karotid IMT ultrasonu ( boyun damarının duvar kalınlığını ölçerek  hastalık gelişme riskini belirlemede yardımcı  ultrason tanı yöntemi)

b)EBCT (koroner arterlerde kalsiyum birikmesini hesaplayarak risk tayininde yardımcı tanı yöntemi)

c) h-CRP (damarlarda gelişen inflamasyonu  tesbit eden kan testi)

d) homosistein ( damarlarda oluşan erken kalınlaşmada kan da tesbit edilen bir element)

e) Egzersiz testi

f) Stress talyum testi

 

Bu testlerin yardımı  ile kalp hastalığı  henüz gelişmeden riski belirlemek ve önlem almak mümkündür. Yukarıda belirtilen risk faktörlerinin önlenmesi ise kalp hastalığı  gelişme riskini %75 azaltmaktadır.

 

Yazan:Doç. Dr. Özlem Soran

(ABD, Pitssburgh Üniversitesi Kardiyoloji Departmanı Öğr. Üyesi)

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Bu habere henüz yorum eklenmemiştir.
Diğer Haberler
ÜYE İŞLEMLERİ
Tüm Hakları Saklıdır © 2009 Sağlığın Sesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0212 259 58 09 | Haber Yazılımı: CM Bilişim