• BIST 109.332
  • Altın 156,185
  • Dolar 3,8622
  • Euro 4,5556
  • İstanbul : 15 °C
  • Ankara : 1 °C
  • İzmir : 13 °C

YAŞANTIMIZI HORMONLAR YÖNLENDİRİYOR

YAŞANTIMIZI HORMONLAR  YÖNLENDİRİYOR
Dilek Süzen

Cerrahpaşa Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı Endokrinoloji , Metabolizma ve Beslenme Bilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Hüsrev Hatemi, vücudumuzda onlarca hormon bulunduğunu belirterek, bunların salgılandıkları bölgeye göre hipofiz, epifiz, tiroit veya böbrek üstü hormonu olarak isimlendirildiklerini söylüyor.
Hormonların her birinin işlevi farklı oluyor. Kimi cinsel yaşantımızı düzenliyor, kimi iştahımızı, kimi ruh halimizi belirliyor.

"AŞIRI VEYA AZ SALGILANDIĞINDA HASTALIK YAPIYOR"

Prof. Dr. Hüsrev Hatemi bu konuda şöyle diyor: " Kortizon, vücutta su tutmayı sağlar. Fazla salgılandığında yüksek tansiyon veya diyabet, az salgılandığında tansiyon düşmeleri ve hipoglisemi oluşur. Oksitosin fazla su içmeyi önleyen, yokluğu şekersiz diyabet yapan antidirüetik bir hormondur . Duygusallığımızı belirler. Anne sütünün oluşmasını sağlar. Yeterli salgılandığında kişi mutlu olur. Damarların gerginliğini sağladığından doğum sırasında ağrıların ve uterus kasılmalarının uyarılması için bu hormon verilir. Azlığı cinsel yaşamı olumsuz , fazlalığı ise olumlu etkiler.

Stres hormonu olan adrenalin, karaciğerden kana glikoz verilmesini sağlar. Fazlalığı yüksek tansiyon hastalığına, azlığı da şeker ve tansiyon düşmesine yol açar. Nöro iletken bir madde olan serotonin ise ruh durumumuzu belirler. Fazla salgılandığında iştah keser, tersi olduğunda da iştah artar. Melatonin ise oksidasyon olaylarını azalttığından yaşlanmayı yavaşlatır. Cinsel yaşamı uzatır."


ETKİLEŞİM ÖNEMLİ

Hormonların karşılıklı salgılanış etkileşimleri de sağlığımızı önemli ölçüde etkiliyor. Sevgi ve duygusallık hormonu olarak da bilinen oksitosinin bu özelliklerini yerine getire bilmesi için bazı hormonların etkileşimi gerekiyor. Örneğim melatonin, seratonin ve endorfinin belirli ölçülerde salgılanması şart. Bunlar gerçekleştiğinde kişi ruhsal açıdan daha mutlu oluyor.

Aynı şekilde sağlıklı bir cinsel yaşantı için oksitosin yanında prolaktin ve testesteron hormonunun belirli ölçülerde salgılanması gerekiyor.

BİLİNÇSİZ DİYET HORMONLARI OLUMSUZ ETKİLİYOR

Beslenme şeklimiz de hormonları etkiliyor. Özelliklede tek yönlü beslenme hormonların çalışma düzenini değiştiriyor. Prof. Dr. Hatemi, bu konuda özetle şunları söylüyor:
" Hormonların düzenli ve dengeli çalışabilmesi için günlük beslenme programında protein, karbonhidrat ve lifli besinler de yer alınmalıdır. Diyet sırasında az yiyerek zayıflamaya çalışanların vücudunda stres hormonları daha fazla salgılanır. Proteinden eksik beslenenlerde, büyüme hormonu, kortizon, adrenalin, ve prolaktin fazla salgılanır. Karbonhidrat az alınırsa glikagom fazlalığı olur. Bu madde karaciğerde glikojeni eritip kana vermeyi sağlar. Uzun süre bilinçsiz diyet yapanlarda; prolaktin, adrenalin, kortizon ve büyüme hormonu uyarıldığından aşırı salgılanırlar. Bir zaman sonra da bu hormonları salgılayan bezlerin çalışması durur. Bu durumda kişi istediği kadar iyi beslensin, bozulan denge bir daha düzelmez."

HORMONLAR VE GÖREVLERİ

Testesteron: Erkekte testis ve böbreküstü bezinden, kadında over ve böbreküstü bezinden salgılanır. Azlığı cinsel isteği azaltır, çokluğu ise cinsel istek yanında testis kanseri bile yapabilir.
Tiroit hormonları: Boynun ön tarafında bulunan ve büyümesi guatr hastalığına yol açan tiroit bezinin, tiroksin ve tridotironin gibi iki hormonu vardır. Bu hormonlar, vücut hücrelerinde oksijen kullanımını artırır. Fazlalığında; çarpıntı, terleme, göz büyümesi, zayıflama ile hipertiroidi, eksikliğinde; şişmanlık, kalp ritminin yavaşlaması,üşümeye eğilim gibi belirtilerle hipotiroidi ortaya çıkar.
Östrojen: Güzellik hormonu olarak da bilinir. Yeterli salgılandığında, cilt gergin ve pembe bir görünüm alır. Saçlar parlak ve gür olur.
Somatotropin : Gelişme hormonudur. Yeterli salgılanması için şekerli ve tuzlu yiyecekler yerine peynir, yoğurt gibi proteinli besinler yenilmelidir.
Noradrenalin: Stres sırasında vücut tüm yedek enerjisini kullanır. Salgılanan adrenalin tansiyonu yükseltir ve kalp atış hızının artırır. Bu sırada noradrenalin devreye girip tansiyonu düşürür, kalp atışları normale gelir.
Vasopressin : Su hormonu da denir. İnsan vücudunun yüzde 50-80?ı sudur. Bu hormon su ve tuz oranını düzenleyip dokunun sıkılaşmasını sağlar. Yeterli su içildiğinde bu hormon harekete geçer.
Teroksin: Enerji hormonudur. Enerji ve depresyonun oluşmasında bu hormon önemli rol oynar. Ciğerlerin ve böbreklerin çalışmasını düzenlediğinden vücuttaki toksit maddeler kolayca dışarı atılır.
Endorfin: Neşe ve mutluluk hormonu olarak da bilinir. Yeterli salgılandığında kişi mutlu ve neşeli olur. Düzenli olarak yapılan egzersiz, bu hormonun yeterli salgılanmasında rol oynar. Tenis ve hareketli dansta aynı etkiyi yapar.
Prolaktin: Hipofiz hormonudur. Süt bezlerinin gelişmesini sağlar.


Diğer Haberler
ÜYE İŞLEMLERİ
Tüm Hakları Saklıdır © 2009 Sağlığın Sesi | İzinsiz ve kaynak gösterilmeden yayınlanamaz.
Tel : 0212 259 58 09 | Haber Yazılımı: CM Bilişim